Thứ Tư, 27/10/2021

Nhiều ý kiến chuyên gia đóng góp sửa đổi, bổ sung Luật Sở hữu trí tuệ

09/10/2021 16:10

Ngày 09/10, Trường Đại học Luật TP.HCM đã tổ chức hội thảo khoa học “Sửa đổi, bổ sung Luật Sở hữu trí tuệ: Những vấn đề lý luận và thực tiễn” theo hình thức trực tuyến thông qua phần mềm Zoom và phát trực tuyến qua trang fanpage chính của Trường Đại học Luật TP.HCM.

dh1-w700-h419.png

PGS TS Bùi Xuân Hải - Phó Hiệu trưởng Nhà trường cùng các đại biểu trường ĐH Luật TP.HCM tham gia hội thảo

Hội thảo đã đón nhận nhiều bài tham luận cũng như sự tham gia của các chuyên gia có uy tín trong và ngoài trường, như Đồng chí Đồng Ngọc Ba - Đại biểu Quốc hội khóa XV, Ủy viên Thường trực Uỷ ban pháp luật Quốc hội; Đồng chí Trương Thị Diệu Thúy - Phó Vụ trưởng Vụ Pháp luật, Văn phòng Quốc hội; Đồng chí Hoàng Trí Ngọc - Vụ Pháp luật, Văn phòng Quốc hội; TS Trần Lê Hồng - Phó Cục trưởng Cục SHTT; Bà Trần Thị Hoà - Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt; Bà Phạm Thị Kim Oanh - Phó Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả; các lãnh đạo Sở Khoa học Công nghệ TP.HCM, tỉnh Phú Yên, Gia Lai, Đồng Tháp cùng nhiều giảng viên, học giả đến từ các trường đại học, trung tâm nghiên cứu và công công ty luật trên phạm vi cả nước.  

Đại diện trường Đại học Luật TP.HCM, có PGS TS Bùi Xuân Hải - Phó Hiệu trưởng Nhà trường; PGS TS Lê Thị Nam Giang – Giám đốc Trung tâm Sở hữu Trí tuệ, Trường Đại học Luật TP.HCM; TS Nguyễn Xuân Quang - Phó Trưởng Khoa Luật Dân sự Trường Đại học Luật TP.HCM, cùng các giảng viên và nhiều học viên, sinh viên có quan tâm đến tham dự.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, PGS TS Bùi Xuân Hải - Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Luật TP.HCM khẳng định tầm quan trọng của Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (Luật SHTT) trong hệ thống pháp luật dân sự của Việt Nam, đặc biệt là trong bối cảnh hội nhập sâu rộng vào quan hệ quốc tế như hiện nay. Tuy nhiên, sau 15 năm được ban hành, Luật Sở hữu trí tuệ hiện hành đã bộc lộ nhiều hạn chế, đòi hỏi cần được sửa đổi, bổ sung ở quy mô lớn. Vì điều này, PGS TS Bùi Xuân Hải rất hoan nghênh các ý kiến đóng góp, các bài tham luận từ chuyên gia và cá nhân có quan tâm nhằm tạo lập một diễn đàn trao đổi về việc sửa đổi, bổ sung Luật SHTT trong thời gian tới.

dh3-w700-h466.png

Mở đầu phiên thảo luận, TS Trần Lê Hồng tập trung giải quyết các vấn đề về quyền tác giả trong bối cảnh Việt Nam định hướng phát triển ngành công nghiệp bản quyền nhằm đóng góp 7% vào GDP tính đến năm 2030. Theo TS Trần Lê Hồng, nhiệm vụ tiên quyết mà nước ta cần thực hiện trong quá trình hiện nay là hoàn thiện từng chính sách đặc thù về đối tượng quyền tác giả. Ngoài ra, việc hiểu rõ các nội dung điều chỉnh pháp luật cũng là một vấn đề được TS Trần Lê Hồng quan tâm, thể hiện qua việc đánh giá cách sử dụng thuật ngữ về quyền tác giả trong Luật SHTT hiện hành.

Trong phiên thảo luận này, các vị khách mời, diễn giả cũng đưa ra nhiều góp ý về chủ thể của quyền tác giả. Trong bài tham luận của mình, PGS TS Vũ Thị Hải Yến - Trường Đại học Luật Hà Nội cho biết một trong những bất cập về vấn đề này là việc chỉ quy định khái niệm tác giả và đồng tác giả trong văn bản dưới luật, mà lại thiếu vắng các quy định liên quan trong Luật SHTT hiện hành. Về định nghĩa đồng tác giả, pháp luật Việt Nam chỉ đưa ra một tiêu chí duy nhất để xác định đồng tác giả là “cùng trực tiếp sáng tạo ra tác phẩm”; và do vậy, PGS TS Vũ Thị Hải Yến cho rằng quy định hiện hành chưa phân định giữa đồng tác giả với tập thể tác giả, cũng như chưa quy định quyền tác giả đối với tác phẩm đồng tác giả được thực hiện như thế nào.

Đối với vấn đề bảo hộ nhãn hiệu nổi tiếng, PGS TS Lê Thị Nam Giang cho biết hiện nay chưa có bất kỳ một nhãn hiệu nào được công nhận là nhãn hiệu nổi tiếng tại Việt Nam. Điều này xuất phát từ các bất cập trong quá trình soạn thảo, ban hành pháp luật sở hữu trí tuệ, chẳng hạn như sự thiếu vắng nhiều quy định về trình tự, thủ tục công nhận nhãn hiệu nổi tiếng, tiêu chí xác định nhãn hiệu nổi tiếng tại Điều 75 Luật SHTT chưa phù hợp để áp dụng, về thẩm quyền công nhận nhãn hiệu nổi tiếng chưa rõ ràng…

dh2-w700-h393.png

Bên cạnh đó, kể từ khi Hiệp định CPTPP được Quốc hội phê chuẩn và có hiệu lực ở Việt Nam, nghĩa vụ bảo hộ nhãn hiệu âm thanh được xác định là một trong những vấn đề mới cần nghiên cứu và sửa đổi các quy định có liên quan trong Luật SHTT. Bằng việc giới thiệu kinh nghiệm lập pháp về nhãn hiệu âm thanh tại một số quốc gia phát triển, TS Nguyễn Thị Hoàng Hạnh, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu, Đào tạo và Hỗ trợ, Tư vấn, Cục Sở hữu trí tuệ đã có nhiều ý kiến đóng góp sâu sát về vấn đề này nhằm phục vụ cho công tác sửa đổi, bổ sung Luật SHTT sắp tới.

Cụ thể, TS Nguyễn Thị Hoàng Hạnh đưa ra một số dấu hiệu âm thanh được sử dụng, bảo hộ nhãn hiệu như âm nhạc và âm thanh khác không phải là âm nhạc. Trong đó, một số dấu âm thanh cụ thể (quốc ca, các âm thanh mang tính kích động, bạo lực,...) sẽ bị loại trừ khỏi phạm vi bảo hộ. Mặt khác, 02 tiêu chuẩn bảo hộ nhãn hiệu âm thanh (tính phân biệt và tính phi chức năng) cũng được TS Nguyễn Thị Hoàng Hạnh tiến hành phân tích trong phiên thảo luận này.  

dh4-w700-h466.png

Liên quan đến quyền đối với giống cây trồng, TS Nguyễn Hồ Bích Hằng đưa ra rất nhiều góp ý sửa đổi, bổ sung đối với Dự thảo. Một trong số những ý kiến này là vấn đề mở rộng phạm vi điều chỉnh tại khoản 3 Điều 3 Luật Sở hữu trí tuệ 2005, trong đó quy định mở rộng đối tượng quyền đối với giống cây trồng tại Dự thảo 2.0 Luật SHTT đã bị bỏ hoàn toàn trong Dự thảo 5.0 Luật SHTT. Theo quan điểm của TS Nguyễn Hồ Bích Hằng, việc loại bỏ hoàn toàn quy định điều chỉnh về đối tượng quyền đối với giống cây trồng trong Dự thảo 5.0 là một sự thiếu sót đáng tiếc khi xét đến tầm quan trọng của giống cây trồng mang lại cho nền kinh tế của Việt Nam.

Khi bàn về trách nhiệm của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian, ThS Nguyễn Phương Thảo đánh giá cao sự quan tâm của các nhà làm luật khi lần đầu tiên quy định trách nhiệm của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian trong việc bảo hộ quyền tác giả và quyền liên quan trên môi trường mạng Internet và mạng viễn thông trong Luật SHTT.

Sau khi phân tích các trách nhiệm của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian trong pháp luật hiện hành cũng như trong Dự thảo 5.0, ThS Nguyễn Phương Thảo nhấn mạnh rằng phạm vi trách nhiệm và miễn trừ trách nhiệm của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian đối với việc truyền tải tác phẩm để môi trường bảo hộ quyền tác giả của Việt Nam ngày càng lành mạnh hơn, hạn chế hành vi xâm phạm là một vấn đề cần quan tâm sâu sát hơn nữa trong quá trình sửa đổi Luật SHTT.

Thu Hương – Thảo My