Thứ Tư, 18/09/2019

Cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước mới đạt 28% kế hoạch

09/09/2019 13:41

Bộ Tài chính đã lên tiếng về việc ”thúc ép” các thủ trưởng, người đứng đầu các Bộ, ngành, địa phương, UBQLVNN tại doanh nghiệp chịu trách nhiệm đôn đốc các Tập đoàn, Tổng công ty, doanh nghiệp Nhà nước (DNNN) triển khai thực hiện phương án cổ phần hóa, thoái vốn, cơ cấu lại đã được phê duyệt.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, nhằm đẩy mạnh công tác cơ cấu lại DNNN trong giai đoạn tới Bộ đã có văn bản gửi đến các Bộ, ngành, cơ quan đại diện chủ sở hữu vốn Nhà nước tại doanh nghiệp về việc thoái vốn, cổ phần hóa, cơ cấu lại DNNN vẫn còn chậm.

 Theo đó, các Bộ, ngành phải tiếp tục quán triệt sâu sắc các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp sắp xếp, đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả DNNN. Tiếp tục hoàn thiện thể chế, khung khổ pháp lý về tổ chức quản lý và hoạt động của DNNN và doanh nghiệp có vốn nhà nước về cổ phần hóa, thoái vốn, cơ cấu lại doanh nghiệp theo chỉ đạo, phân công của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

Thủ trưởng, người đứng đầu các Bộ, ngành, địa phương, UBQLVNN tại doanh nghiệp chịu trách nhiệm đôn đốc các Tập đoàn, Tổng công ty, DNNN triển khai thực hiện phương án cổ phần hóa, thoái vốn, cơ cấu lại đã được phê duyệt. Các DNNN thuộc diện cổ phần hóa cần khẩn trương rà soát toàn bộ quỹ đất đang quản lý, sử dụng để lập phương án sử dụng đất theo quy định của pháp luật đất đai trình UBND cấp tỉnh có ý kiến về phương án và giá đất để cấp có thẩm quyền phê duyệt trước khi tổ chức xác định giá trị doanh nghiệp cổ phần hóa theo đúng quy định.

Cơ quan đại diện chủ sở hữu chỉ đạo người đại diện phần vốn nhà nước đôn đốc các doanh nghiệp đã cổ phần hóa nghiêm túc thực hiện nghiêm việc đăng ký giao dịch, niêm yết trên thị trường chứng khoán theo quy định của pháp luật. Đối với các doanh nghiệp đã cổ phần hóa và chuyển sang hoạt động dưới hình thức công ty cổ phần, đề nghị thực hiện quyết toán công tác cổ phần hóa, xác định số phải nộp hoặc tạm nộp và thực hiện nộp về Quỹ theo quy định, trường hợp không đảm bảo thời gian thì phải báo cáo Thủ tướng Chính phủ giải trình rõ nguyên nhân và chịu trách nhiệm về sự chậm trễ này.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, năm 2019 Thủ tướng Chính phủ yêu cầu cổ phần hóa 18 doanh nghiệp. Tuy nhiên tính đến hết Quý II/2019 mới có 6 doanh nghiệp được cấp có thẩm quyền phê duyệt phương án cổ phần hóa, tuy nhiên trong đó chỉ có 1 doanh nghiệp thuộc danh mục các doanh nghiệp cổ phần hóa. Như vậy mục tiêu cổ phần hóa 18 DNNN trong năm 2019 khó thực hiện.

Báo cáo cũng cho biết, lũy kế từ năm 2017 đến hết Quý II năm 2019 đã có 35 trong tổng số127 doanh nghiệp cổ phần hóa thuộc danh mục phải cổ phần hóa. Như vậy, tiến độ cổ phần hóa các doanh nghiệp chưa đạt được kế hoạch đề ra, số lượng doanh nghiệp còn phải cổ phần hóa là 92 trong tổng số 127 doanh nghiệp, chiếm 72% kế hoạch.

Báo cáo về tình hình thoái vốn, Bộ Tài chính cho biết Thủ tướng Chính phủ giao năm 2019 phải thực hiện thoái vốn tại 62 doanh nghiệp. Tuy nhiên đến hết tháng 6/2019 mới có 9 doanh nghiệp thuộc danh mục thực hiện thoái vốn với giá trị 759 tỷ đồng, thu về 1.657 tỷ đồng. Như vậy lũy kế từ năm 2017 đến hết Quý II năm 2019 đã thoái vốn nhà nước ở các doanh nghiệp theo Quyết định số 1232/QĐ-TTg tại 88 đơn vị với giá trị 4.549 tỷ đồng, thu về 8.765 tỷ đồng. Còn thới vốn các doanh nghiệp ngoài Quyết định số 1232/QĐ-TTg thực hiện từ năm 2017 đến hết Quý II năm 2019 là 3.785 tỷ đồng, thu về 110.392 tỷ đồng...

Liên quan đến tình hình sử dụng thu từ cổ phần hóa, thoái vốn, Bộ Tài chính cho biết trong 6 tháng qua đã chuyển 30.000 tỷ đồng từ Quỹ vào NSNN, số còn phải chuyển về NSNN trong năm 2019 là 20.000 tỷ đồng. Từ năm 2016 đến Quý II năm 2019 đã chuyển 185.000 tỷ đồng, còn phải chuyển 65.000 tỷ đồng từ Quỹ vào NSNN theo Nghị quyết số 26/2016/QH14 của Quốc hội.

Đánh giá về việc thoái vốn, cổ phần hóa DNNN chậm, Bộ Tài chính cho rằng nguyên nhân lớn nhất là do một số Bộ, ngành, địa phương, Tập đoàn kinh tế, Tổng công ty nhà nước còn chưa thực sự nghiêm túc triển khai kế hoạch cổ phần hóa, thoái vốn, cơ cấu lại DNNN theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và chấp hành chế độ báo cáo. Vai trò, nhận thức, trách nhiệm của người đứng đầu doanh nghiệp, đơn vị còn chưa cao, chưa quyết liệt trong việc đổi mới hoạt động của doanh nghiệp, công khai minh bạch, đúng quy định pháp luật, đảm bảo nguyên tắc thị trường, chống lợi ích nhóm trong cổ phần hóa và thoái vốn nhà nước.

Quá trình cổ phần hóa DNNN cần có nhiều thời gian để xử lý vướng mắc về tài chính, đất đai, lao động trong giai đoạn trước cổ phần hóa làm kéo dài thời gian thực hiện cổ phần hóa. Đặc biệt là vấn đề xác lập hồ sơ pháp lý đất đai do UBND địa phương thực hiện chậm, kéo dài thời gian hơn so với quy định dẫn đến các doanh nghiệp phải điều chỉnh tiến độ cổ phần hóa. Tỷ lệ vốn nhà nước trong phương án cổ phần hóa DNNN còn cao dẫn đến giảm sức hút đối với các nhà đầu tư mua cổ phần, ảnh hưởng đến thành công của việc cổ phần hóa. Nhiều doanh nghiệp chậm đăng ký giao dịch, niêm yết trên thị trường chứng khoán làm ảnh hưởng đến tính công khai, minh bạch của thị trường. Năm 2017 Bộ Tài chính đã công khai danh sách 747 doanh nghiệp cổ phần hóa chưa đăng ký giao dịch niêm yết trên thị trường chứng khoán và đến hết Quý II năm 2019 vẫn còn 622 doanh nghiệp chưa thực hiện đăng ký giao dịch, niêm yết trên thị trường chứng khoán. Đó là chưa tính đến 158 doanh nghiệp mới bổ sung vào danh sách và số doanh nghiệp cổ phần hóa phải thực hiện đăng ký giao dịch, niêm yết trên thị trường chứng khoán mà chưa thực hiện là 780 doanh nghiệp.

Lam Giang