Sự kiện nổi bật
giá xăng
bóng đá
năng lượng tái tạo
lịch nghỉ Tết Nguyên đán
Tết Nguyên đán
AFF cup
Tìm kiếm

Chính sách hình sự đối với người dưới 18 tuổi phạm tội

BLHS năm 2015 đã có những sửa đổi quan trọng trong chính sách hình sự đối với người dưới 18 tuổi phạm tội.

Xét xử bị cáo là người chưa thành niên. Ảnh minh họa

Phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của người dưới 18 tuổi

So với BLHS năm 1999 thì Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của BLHS năm 2015 và BLHS năm 2015 không sửa đổi về phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của người từ đủ 16 tuổi trở lên nhưng có sửa đổi lớn về phạm vi chịu trách nhiệm hình sự đối với người từ đủ 14 tuổi trở lên, nhưng chưa đủ 16 tuổi.

Theo quy định của BLHS năm 1999, người từ đủ 14 tuổi trở lên, nhưng chưa đủ 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự về tội rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội đặc biệt nghiêm trọng đối với bất kỳ tội danh nào. Nay theo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của BLHS năm 2015 và BLHS năm 2015, người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự về tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng quy định tại một trong 28 điều của BLHS năm 2015.

Ngoài ra, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của BLHS năm 2015 và BLHS năm 2015 cũng sửa đổi phạm vi chịu trách nhiệm của người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi chuẩn bị phạm tội theo hướng thu hẹp hơn.

Theo quy định của BLHS năm 1999, người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự về việc chuẩn bị phạm tội nếu tội phạm mà họ chuẩn bị thực hiện là tội rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội đặc biệt nghiêm trọng thuộc mọi tội danh; nay theo BLHS năm 2015, họ chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự nếu chuẩn bị phạm tội thuộc một trong 2 tội danh đó là: giết người (Điều 123) và cướp tài sản (Điều 168).

BLHS năm 2015 quy định chính sách xử lý đối với người dưới 18 tuổi phạm tội tại Chương XII, bao gồm 5 mục, đó là: Mục quy định chung về xử lý hình sự đối với người dưới 18 tuổi phạm tội; Mục các biện pháp giám sát, giáo dục áp dụng trong trường hợp được miễn trách nhiệm hình sự; Mục biện pháp tư pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng; Mục hình phạt và Mục quyết định hình phạt, tổng hợp hình phạt, miễn giảm hình phạt, xóa án tích. So với BLHS năm 1999 thì BLHS năm 2015 có nhiều quy định mới trong chính sách xử lý đối với người dưới 18 tuổi phạm tội, cụ thể là:

Về nguyên tắc xử lý đối với người chưa thành niên phạm tội: Bổ sung nguyên tắc: “Việc xử lý người dưới 18 tuổi phạm tội phải bảo đảm lợi ích tốt nhất của người dưới 18 tuổi” (khoản 1 Điều 91) và nguyên tắc: “Tòa án chỉ áp dụng hình phạt tù có thời hạn đối với người dưới 18 tuổi phạm tội khi xét thấy các hình phạt và biện pháp giáo dục khác không có tác dụng răn đe, phòng ngừa” (khoản 6 Điều 91).

Sửa đổi nguyên tắc: “Khi xét xử, nếu thấy không cần thiết phải áp dụng hình phạt đối với người chưa thành niên phạm tội, thì Tòa án áp dụng một trong các biện pháp tư pháp được quy định tại Điều 70 của Bộ luật này” tại khoản 4 Điều 69 Bộ luật Hình sự năm 1999 thành: “Khi xét xử, Tòa án chỉ áp dụng hình phạt đối với người dưới 18 tuổi phạm tội nếu xét thấy việc miễn trách nhiệm hình sự và áp dụng một trong các biện pháp quy định tại Mục 2 hoặc việc áp dụng biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng quy định tại Mục 3 Chương này không bảo đảm hiệu quả giáo dục, phòng ngừa” (khoản 4).

Mở rộng phạm vi không bị coi là có án tích đối với người chưa thành niên phạm tội

BLHS 2015 thu hẹp phạm vi miễn trách nhiệm hình sự đối với người người dưới 18 tuổi: theo khoản 2 Điều 69 BLHS năm 1999 thì người chưa thành niên phạm tội có thể được miễn trách nhiệm hình sự, nếu người đó phạm tội ít nghiêm trọng hoặc tội nghiêm trọng (đối với tất cả các tội danh có loại tội phạm này), gây hại không lớn, có nhiều tình tiết giảm nhẹ và được gia đình hoặc cơ quan, tổ chức nhận giám sát, giáo dục.

Theo BLHS năm 2015, người chưa thành niên phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây và có nhiều tình tiết giảm nhẹ, tự nguyện khắc phục phần lớn hậu quả, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 29 của BLHS 2015, thì có thể được miễn trách nhiệm hình sự và áp dụng các biện pháp quy định tại Mục 2 Chương XII BLHS năm 2015: Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi phạm tội ít nghiêm trọng, phạm tội nghiêm trọng, trừ tội phạm quy định tại các điều 134, 141, 171, 248, 249, 250, 251 và 252 của Bộ luật này.

Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phạm tội rất nghiêm trọng quy định tại khoản 2 Điều 12 của Bộ luật này, trừ tội phạm quy định tại các điều 123, 134, 141, 142, 144, 150, 151, 168, 171, 248, 249, 250, 251 và 252 của Bộ luật này.

Người dưới 18 tuổi là người đồng phạm có vai trò không đáng kể trong vụ án

Bổ sung một số biện pháp giám sát, giáo dục đối với người chưa thành niên được miễn trách nhiệm hình sự: BLHS năm 1999 quy định người chưa thành niên được miễn trách nhiệm hình sự sẽ bị áp dụng biện pháp giám sát của gia đình hoặc cơ quan, tổ chức nơi họ cư trú, học tập, sinh hoạt, lao động. BLHS năm 2015 quy định các biện pháp giám sát, giáo dục là: biện pháp khiển trách (Điều 93), hòa giải tại cộng đồng (Điều 94) và giáo dục tại xã, phường, thị trấn (Điều 95).

Chuyển biện pháp tư pháp giáo dục tại xã, phường, thị trấn theo quy định của BLHS năm 1999 thành biện pháp giám sát, giáo dục áp dụng đối với người chưa thành niên phạm tội được miễn trách nhiệm hình sự và chỉ giữ lại 1 biện pháp tư pháp áp dụng đối với người chưa thành niên phạm tội, đó là biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng (Điều 96).

Bổ sung 3 điều luật quy định đối với người dưới 18 tuổi phạm tội: quyết định hình phạt trong trường hợp chuẩn bị phạm tội, phạm tội chưa đạt, tổng hợp hình phạt của nhiều bản án và tha tù trước thời hạn có điều kiện.

Mở rộng phạm vi không bị coi là có án tích đối với người chưa thành niên phạm tội: BLHS năm 1999 chỉ coi là không có án tích trong trường hợp người chưa thành niên phạm tội nếu được áp dụng những biện pháp tư pháp. Theo BLHS năm 2015, ngoài trường hợp bị áp dụng biện pháp tư pháp, người chưa thành niên là người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi hoặc người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi bị kết án về tội phạm ít nghiêm trọng, tội phạm nghiêm trọng hoặc tội phạm rất nghiêm trọng do vô ý cũng không bị coi là có án tích.

Sửa đổi quy định thời hạn xóa án tích đối với người chưa thành niên bị kết án: BLHS năm 1999 quy định thời hạn để xóa án tích đối với người chưa thành niên là một phần hai thời hạn quy định tại Điều 64 của BLHS năm 1999 (1/2 thời hạn xóa án tích của người đã thành niên). BLHS năm 2015 quy định người từ đủ 16 đến dưới 18 tuổi bị kết án về tội phạm rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng thì đương nhiên xóa án tích nếu trong thời hạn 3 năm tính từ khi chấp hành xong hình phạt chính hoặc từ khi hết thời hiệu thi hành bản án mà người đó không thực hiện hành vi phạm tội mới.

Phương Nam

Nhận xét

Nội quy: Nhận xét có tối thiểu 3 ký tự.

0 nhận xét

Bài viết cùng chuyên mục

TAQS Quân khu 7 thực hiện tốt các phong trào thi đua của Tòa án và Quân đội

Tòa án quân sự (TAQS) Quân khu 7 đã kết hợp chặt chẽ các phong trào thi đua thường xuyên với các đợt thi đua đột kích, đặc biệt là đã lồng ghép thực hiện có hiệu quả các phong trào thi đua của ngành ...

TAND quận Bình Tân, TP. Hồ Chí Minh: Đơn vị dẫn đầu phong trào thi đua

Bình Tân là quận có diện tích lớn, dân số đông, tốc độ đô thị hóa nhanh nên làm phát sinh nhiều loại tệ nạn xã hội, tranh chấp. Năm 2021, dịch covid bùng phát, lượng án tồn động nhiều. TAND quận Bình Tân đã ...

TAND tỉnh Quảng Bình quyết tâm hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ năm 2023

Ngày 9/1, TAND tỉnh Quảng Bình tổ chức Hội nghị tổng kết năm 2022 và triển khai công tác Tòa án năm 2023.

TAND tỉnh Vĩnh Long: Đơn vị thi đua xuất sắc năm 2022

Sáng ngày 5/1, TAND tỉnh Vĩnh Long tổ chức Hội nghị triển khai công tác năm 2023. Đồng chí Trần Văn Cò – Thẩm phán TANDTC tới dự và chỉ đạo hội nghị.

TAND tỉnh Thừa Thiên Huế: Không có trường hợp xét xử oan, bỏ lọt tội phạm

Chiều 4/1, TAND tỉnh Thừa Thiên Huế tổ chức Hội nghị triển khai công tác năm 2023. Tham dự Hội nghị có đồng chí Nguyễn Văn Bường, Chánh án TANDCC tại Đà Nẵng.

TANDTC giải đáp một số vướng mắc trong giải quyết các vụ án hình sự

TANDTC vừa có văn bản gửi các TAND, Tòa án quân sự và các đơn vị thuộc TANDTC về việc thông báo kết quả giải đáp trực tuyến một số vướng mắc trong công tác xét xử.

TAND cấp cao tại TP.HCM tổ chức gặp mặt cán bộ hưu trí

Sáng 3/1, TAND cấp cao tại TP.HCM tổ chức buổi gặp mặt đầu năm các cán bộ, Thẩm phán nguyên lãnh đạo và từng công tác tại TANDTC, TAND cấp cao tại TP.HCM và Tòa phúc thẩm TANDTC tại TP.HCM. Tham dự buổi gặp mặt ...

Bổ nhiệm hai Phó Chánh án TAND cấp cao tại TP.HCM

Sáng 3/1, tại trụ sở TAND cấp cao tại TP.HCM, TANDTC tổ chức Lễ công bố các quyết định về cán bộ cho TAND cấp cao tại TP.HCM. Dự buổi lễ có đồng chí Nguyễn Trí Tuệ, Ủy viên Ban cán sự Đảng, Phó Chánh ...

TAND hai cấp tỉnh Cà Mau: Xét xử kịp thời những vụ án được dư luận quan tâm

Ngày 27/12, TAND hai cấp tỉnh Cà Mau tổ chức Hội nghị tổng kết công tác TAND năm 2022 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2023.

TAND hai cấp tỉnh Quảng Trị: Nâng cao chất lượng giải quyết, xét xử các loại án

Ngày 24/12, TAND hai cấp tỉnh Quảng Trị đã tổ chức Hội nghị triển khai công tác tòa án năm 2023. Dự và chỉ đạo Hội nghị có đồng chí Phạm Quốc Hưng, Ủy viên ban cán sự Đảng, Phó Chánh án TANDTC.