Thứ Ba, 25/02/2020

Bưởi Tân Triều, tấm chân tình của những người nông dân chân chất

22/01/2020 15:43

Nhắc đến bưởi Tân Triều, người ta không chỉ nhớ đến thương hiệu đặc sản của xứ cù lao mà hơn hẳn đó còn ẩn chứa tấm chân tình son sắc, thứ mà những người nông dân nơi đây đã ấp ủ, vun đắp một đời để làm nên tên tuổi cho quê hương miệt vườn.

1-w1000-h666.JPG

Đặc sản bưởi Tân Triều ở ấp Vĩnh Hiệp, xã Tân Bình, huyện Vĩnh Cữu, tỉnh Đồng Nai

Một đời son sắt với cây bưởi.

Chúng tôi ghé thăm làng bưởi Tân Triều vào một ngày cuối năm, đây là thời điểm mà những nhà vườn đang tất bật để chuẩn bị cho vụ Tết. Từ ngoài ngõ, hương bưởi đưa thoang thoảng làm những thực khách như chúng tôi phải nôn nao vì biết Tết đã cận kề. Người ta nói vui như Tết quả là không sai, nhìn từng ánh mắt, nụ cười rạng ngời của các hộ dân, chúng tôi càng cảm nhận rõ hơn về không khí ấm áp của những ngày Tết ở xứ miệt vườn.

Con đường dẫn đến làng bưởi dường như vui hơn bởi tiếng cười nói của các nhà vườn rồi tiếng nô đùa, chạy nhảy của mấy đứa trẻ con. Thoáng qua một lượt, chúng tôi cũng thầm đoán được năm nay làng bưởi Tân Triều sẽ ăn Tết to vì vụ bưởi năm nay được mùa được cả giá. Từ lâu nay, khi nói đến bưởi Tân Triều, chúng tôi thường nghe nhắc đến người đàn ông tên Năm Huệ, khá tò mò chúng tôi ghé quán bưởi đầu đường hỏi thăm. Nghe đến tên ông, những người dân trong xóm đưa mắt về khu vườn rộng rồi chỉ “Nhà Năm Huệ ở đó, nhiều bưởi nhất khu này đấy”.   

À, người đàn ông tạo dựng thương hiệu cho bưởi Tân Triều là đây! Chúng tôi theo lối mòn vào nhà chú Năm, lúc này chú vẫn bận rộn bên những cuộc điện thoại, nghe thoáng qua cũng đủ biết là các đơn hàng cuối năm. Theo những người dân ở đây, cận Tết là khoảng thời gian mà họ tất bật nhất bởi lẽ trong năm đây chính là vụ mà dân làng rất mong chờ. Tiếp xúc với chú Năm, chúng tôi càng thấm thía câu nói, người nông dân thật thà và chất phác, cuộc trò chuyện của chúng tôi và chú như những người đã thân thiết từ lâu chứ không phải e dè, bẽn lẽn như lần đầu mới gặp.

 Chú kể, trước khi bén duyên với cây bưởi, chú cũng từng vật lộn với nhiều ngành nghề khác nhau. Thời điểm đó người dân chỉ trung thành với cây lúa, cây mía để sinh cơ lập nghiệp chứ chẳng ai nghĩ sẽ thay thế bằng một cây trồng khác. Theo lời chú Năm, ngày xưa, các mặt hàng của người nông dân làm ra đều bị ép giá, bao nhiêu mồ hôi nước mắt bỏ ra nhưng lời lãi thu về chẳng được bao nhiêu.

Vì muốn lo cho các con có điều kiện thuận lợi ăn học nên chú Năm quyết định lên Thành phố lập nghiệp với nghề kinh doanh xe máy. Ngày chú đi, dân làng trong xóm cho rằng chú bỏ quê nhưng vì thương con nên chú vẫn cố gắng từng ngày lo cho các con từ bữa ăn đến giấc ngủ. Sau những tháng ngày bôn ba nơi thị thành, chú quyết định trở về quê hương để tiếp tục với nghề làm nông của mình.

p1320870-w1000-h666.JPG

Đầu năm 1993, chú nhen nhóm trong mình ý tưởng về cây bưởi, loài cây mà trước giờ những người dân ở xứ cù lao này ít người nghĩ tới. Thậm chí mọi người còn trêu chú là trồng để có quả mà đá banh. Tuy nhiên người đàn ông này vẫn không từ bỏ ý định, với bản chất cần cù, chịu khó cộng thêm sự đam mê, tìm hiểu về cách canh tác, đặc tính nông học của từng giống bưởi. Một năm sau, giống bưởi đường lá cam chính thức được hồi sinh trong khu vườn nhà chú Năm. Thời gian đầu không tránh khỏi khó khăn bởi ảnh hưởng của nước lũ nên một phần diện tích bưởi trong vườn bị chết nhưng vẫn không làm lung lay ý chí của chú.

Chú Năm kể: “Làm nông dân cực nhưng muốn thành công thì phải cố gắng, không được nản. Hồi ấy người ta đi qua vườn thấy tôi ngồi giữa trời nắng nhổ cỏ, chăm bón cho cây bưởi, bà con cứ hay nói “mày ở Thành phố bán xe máy trắng hồng mà không chịu, về đây làm gì cho đen ra” nhưng tôi chỉ cười thôi”.

Trời không phụ lòng người, những cây bưởi của chú bắt đầu đơm hoa kết trái và cho thu nhập ổn định. Thương hiệu bưởi Năm Huệ cũng được nhiều người biết đến hơn. Đến nay gia đình chú Năm có trên 4ha chuyên trồng bưởi đường lá cam, đặc sản vùng Tân Triều. Với mong muốn đưa sản phẩm của mình đến tay người tiêu dùng, chú Năm còn xây dựng điểm du lịch sinh thái trong khuôn viên làng bưởi để mở cửa chào đón khách tham quan. Có thể thấy bằng ý chí, tinh thần tự lực, chú Năm đã gầy dựng thành công tên tuổi của bưởi Tân Triều để rồi mỗi khi nhắc đến xứ cù lao này người ta sẽ nhớ về cái tên Năm Huệ.

Đặc sản của xứ cù lao.

Người ta hay nói với nhau, đến xứ cù lao mà chưa ăn múi bưởi Tân Triều thì coi như chưa tới bởi lẽ hương bưởi chính là thứ tình cảm ngọt ngào, da diết mà những người dân nơi đây dùng để đãi khách đường xa. Giống bưởi Tân Triều cho quả không lớn, chỉ tầm 1,8kg đổ lại nhưng vỏ mỏng, ngọt, thơm, có vị chua thanh nhẹ đặc trưng, ăn xong không có hậu đắng trong cổ. Bởi thế mà giống bưởi này luôn nhận được những phản hồi tích cực từ phía khách hàng không chỉ trong nước mà những du khách nước ngoài khi thưởng thức múi bưởi cũng phải tấm tắc khen ngợi. Một trong những đặc tính của bưởi đường lá cam là chịu được khắc nghiệt tốt, nó cũng giống như những người nông dân xứ cù lao, luôn miệt mài không sợ gian lao, khổ cực.

Bưởi đường lá cam được trồng trên vùng có chế độ thổ nhưỡng phù hợp nên mang trong mình đặc trưng so với những loại bưởi khác. Để thu về những trái bưởi chất lượng, ngoài sự kiên trì, chịu khó của người nông dân thì kỹ thuật canh tác, cách chăm sóc bưởi cũng là yếu tố quyết định đến chất lượng sản phẩm. Có lẽ cũng vì thế mà những người nông dân nơi đây luôn son sắt, coi loại cây này như những đứa con của mình. 

p1320955-w1000-h666.JPG

Người nông dân nâng niu, chăm sóc từng trái bưởi

Bưởi đường lá cam từ lúc ra hoa đến thu hoạch khoảng 6 tháng, tập trung 3 vụ chính trong năm: Tết, tháng 3 và tháng 10 Âm lịch. Tuy nhiên để duy trì tuổi thọ lâu dài, những người nông dân thường xen 3 vụ trong vòng 2 năm, thời gian còn lại để phục hồi, chăm sóc cho bưởi. Những người dân xứ miệt vườn quan niệm, cây bưởi cũng giống như con người, nếu mình biết cách chăm bẫm, yêu thương thì nó sẽ phát triển còn nếu chỉ nhìn vào mục đích kinh tế thì giống bưởi sẽ rất nhanh xuống cấp.

Dù là cây trồng chính, mang lại thu nhập ổn định nhưng yếu tố sạch, an toàn vẫn được các nhà vườn chú trọng. Vào khoảng thời gian bưởi không ra kịp vụ, các hộ nông dân bằng phương pháp thủ công, loại bỏ lá già để ép bưởi ra hoa và kết trái. Dù kỳ công và tốn khá nhiều thời gian nhưng cách làm này luôn được những người nông dân lựa chọn vì có thể đảm bảo độ an toàn về sau thay vì dùng chất kích thích.

Trong vùng, ngoài việc trồng bưởi, các hộ gia đình còn chú trọng phát triển sản phẩm từ bưởi. Tại gia đình chú Năm Huệ, rượu bưởi, nước ép bưởi, gỏi bưởi, chè bưởi… là những sản phẩm được rất nhiều khách hàng tin dùng và lựa chọn. Qua chặng đường 24 năm, gia đình chú Năm Huệ và nhiều hộ nông dân khác đã tạo dựng được thương hiệu bưởi Tân Triều trên chính mảnh đất của quê hương mình.

p1320949-w1000-h666.JPG

Cần mẫn với từng gốc bưởi

Đối với những người con xứ cù lao, việc mang đến tận tay người tiêu dùng sản phẩm thơm ngon, an toàn chính là niềm vui lớn nhất mà họ luôn truyền nhau để gầy dựng tên tuổi. Chỉ tay vào vườn bưởi, chú Năm Huệ cười, nói: “Khách đến làng bưởi mà không có bưởi là bị chưởi”. Những ngày này, không khí xứ miệt vườn lại thêm rộng ràng, náo nhiệt hơn, người mua kẻ bán rồi người già, trẻ con đều xôm tụ ra vườn để tận tay thu hoạch những trái bưởi sau một năm vất vả chăm bón. Nhìn nụ cười mãn nguyện của người nông dân bên những gốc bưởi, chúng tôi ước rằng Tết này và những Tết sau, bưởi sẽ bội thu để những người con miệt vườn được hưởng một cái Tết ấm no và trọn vẹn.

Hiện nay, bưởi Tân Triều không chỉ là mặt hàng chủ chốt trong tỉnh mà còn là sản phẩm được phần lớn người tiêu dùng an tâm lựa chọn. Bưởi và các sản phẩm làm từ bưởi cũng trở thành mặt hàng đắt khách tại các thị trường lớn như Sài Gòn, Hà Nội, tin rằng trong tương lai sẽ là sản phẩm đắc lực xuất khẩu ra thị trường thế giới.   

Kim Sáng