Chủ Nhật, 13/06/2021

Vụ Tô Văn Đởm (Bạc Liêu): TAND cấp cao tại TP.HCM ban hành bản án đúng luật

09/12/2020 07:01

Sau gần 20 năm ròng rã đi tìm công lý, đến nay, ông Đởm được Tòa chấp nhận yêu cầu hủy 2 quyết định hành chính của Chủ tịch UBND TP. Bạc Liêu, đương nhiên quyết định thu hồi GCN QSDĐ cấp năm 2002 có hiệu lực.

5-1-ong-dom-va-con-trai1-w700-h525.jpg

Ông Tô Văn Đởm và con trai đứng trước ngôi nhà của mình bị UBND TX Bạc Liêu cấp GCN QSDĐ “nhầm” cho bà Tiến

Công lý & Xã hội đã đăng tải loạt bài phản ánh liên quan đến diện tích 186,70mđất của ông Tô Văn Đởm (ngụ phường Nhà Mát, TP Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu) bị bà Trương Thị Tiến kê khai và được UBND thị xã Bạc Liêu (nay là TP. Bạc Liêu) cấp GCN QSDĐ bao trùm cả nhà đất mà ông đã mua trước đó. Ông Đởm phát hiện và làm đơn khởi kiện.

Ngày 27/5/2020, TAND tỉnh Bạc Liêu mở phiên tòa sơ thẩm ban hành bBản án hành chính số 09/2020/HC-ST tuyên xử, không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Đởm. 

Mới đây, ngày 12/11/2020, TAND cấp cao tại TP.HCM mở phiên toà phúc thẩm xét xử lại vụ án giữa ông Tô Văn Đởm (người khởi kiện), Chủ tịch UBND TP Bạc Liêu (người bị kiện) và những người có nghĩa vụ và quyền lợi liên quan gồm bà Tiến, bà Trần Thị Kim Loan.

Tại phiên tòa, HĐXX nhận định, năm 1997, ông Đởm có nhận chuyển nhượng của bà Liên diện tích đất ngang 4,5m, dài 21m và nhận chuyển nhượng của bà Trương Thị Tiến diện tích đất ngang 3m, dài 21m (tổng diện tích 186,7m2). Sau khi nhận chuyển nhượng đất, ông Đởm đã xây nhà trên đất và ở cho đến nay.

Ngày 18/9/2002, bà Tiến được cấp GCN QSDĐ số 01525 diện tích 186,7m2. Năm 2005, ông Đởm phát hiện nên ông khiếu nại.

Sau đó, ngày 01/6/2007, Chủ tịch UBND thị xã Bạc Liêu đã ban hành Quyết định số 249/QĐ-UBND (Quyết định 249) thu hồi GCN QSDĐ đã cấp cho bà Tiến với lý do: Việc lập thủ tục cấp GCN QSDĐ cho bà Tiến không đúng quy định. Bà Tiến không đồng ý nên có đơn khiếu nại quyết định này.

Ngày 08/7/2008, Chủ tịch UBND thị xã Bạc Liêu ban hành Quyết định số 210/QĐ-UBND (Quyết định 210) bác đơn khiếu nại của bà Tiến. Mãi đến năm 2010, bà Tiến có đơn khiếu nại đến Thanh tra tỉnh Bạc Liêu, khiếu nại Quyết định 210 và được Thanh tra tỉnh thụ lý.

5-3-khang-nghi-vks-w700-h519.jpg

Quyết định kháng nghị phúc thẩm số 18/KNPT-VC3-V3 ngày 24/6/2020 của VKSND cấp cao tại TP.HCM

Hơn 8 năm sau, ngày 05/11/2018, Chủ tịch UBND TP Bạc Liêu ban hành Quyết định số 172/QĐ-UBND (Quyết định 172) có nội dung thu hồi và hủy Quyết định 249 và Quyết định số 173/QĐ-UBND (Quyết định 173) có nội dung thu hồi và hủy Quyết định 210. Ông Đởm khởi kiện ra Tòa yêu cầu hủy Quyết định 172 và Quyết định 173.

Xét về nội dung Quyết định 172 và Quyết định 173: Tại Điều 1 Quyết định 172 và Quyết định 173 có cùng lý do: “Thực hiện theo ý kiến kết luận của Chủ tịch UBND tỉnh Bạc Liêu tại Thông báo số 184/TB-UBND ngày 15/10/2018; Công văn số 1136/UBND-NC ngày 13/4/2016 và Báo cáo số 04/BC-TTT ngày 04/4/2016 của Thanh tra tỉnh Bạc Liêu”.

Phần căn cứ ban hành của Quyết định 172 và Quyết định 173 đều ghi: “Thực hiện Thông báo số 184/TB-UBND ngày 15/10/2018 của UBND tỉnh Bạc Liêu về ý kiến kết luận của Chủ tịch UBND tỉnh Bạc Liêu tại cuộc họp Hội đồng tư vấn giải quyết khiếu nại – tố cáo; Thực hiện Công văn số 1136/UBND-NC ngày 13/4/2016 của UBND tỉnh Bạc Liêu”.

5-2-ban-an-phuc-tham-w700-h519.jpg

Bản án phúc thẩm số 688/2020/HC-PT ngày 12/11/2020 của TAND cấp cao tại TP.HCM

Nội dung Công văn số 1136/UBND-NC (Công văn 1136) ngày 13/4/2016 giải quyết khiếu nại quyết định hành chính của bà Tiến với ông Đởm trên cơ sở Tờ trình số 25/TTr-TTT ngày 28/3/2016 của Thanh tra tỉnh về việc giải quyết khiếu nại quyết định hành chính và Báo cáo số 40/BC-PKT ngày 04/4/2016 của Thanh tra tỉnh về việc giải quyết khiếu nại quyết định hành chính của bà Tiến.

Nội dung Thông báo số 184/TB-UBND (Thông báo 184) ngày 15/10/2018 thể hiện: “Giao UBND thành phố Bạc Liêu tiếp tục tổ chức thực hiện Công văn số 1136/UBND-NC ngày 13/4/2016 của Chủ tịch UBND tỉnh về việc yêu cầu giải quyết khiếu nại quyết định hành chính của bà Tiến và ông Đởm”.

Căn cứ vào các nội dung trên thì có đủ cơ sở kết luận Quyết định 172 và Quyết định 173 thực chất là quyết định giải quyết khiếu nại lần hai của bà Tiến đối với Quyết định 249. Còn quyết định giải quyết lần đầu là Quyết định 210 đã ban hành trước đó.

Về trình tự, thủ tục, thẩm quyền ban hành Quyết định 172 và 173: Sau khi có Quyết định 210 với nội dung không chấp nhận yêu cầu khiếu nại của bà Tiến (đây là quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu), bà Tiến tiếp tục khiếu nại đến Thanh tra tỉnh và Chủ tịch UBND tỉnh. Theo quy trình của Luật khiếu nại thì Chủ tịch UBND tỉnh phải giải quyết khiếu nại lần hai cho bà Tiến.

Tuy nhiên, Chủ tịch UBND tỉnh lại ban hành các văn bản nêu trên chỉ đạo Chủ tịch UBND TP Bạc Liêu giải quyết khiếu nại lần hai cho bà Tiến đối với Quyết định 210. Đồng thời, Chủ tịch UBND TP Bạc Liêu ban hành các Quyết định 172 và 173 (thực chất đây là các quyết định giải quyết khiếu nại lần hai) là không đúng thẩm quyền theo quy định tại Khoản 2 Điều 21 Luật khiếu nại năm 2011.

Về thời hiệu khiếu nại của bà Tiến đối với Quyết định 210: Theo tài liệu có trong hồ sơ vụ án thì đến năm 2010, bà Tiến mới khiếu nại quyết định này. Ngày 20/7/2010, Thanh tra tỉnh thụ lý khiếu nại của bà Tiến (BL:453). Căn cứ điểm 08, 12 Điều 1 Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Khiếu nại – Tố cáo năm 2005 thì thời hạn khiếu nại lần hai của bà Tiến trong trường hợp này đã hết. Thanh tra tỉnh thụ lý khiếu nại lần hai của bà Tiến khi thời gian khiếu nại đã hết là không đúng, trái quy định.

Mặt khác, các văn bản Thông báo 184; Công văn 1136 của Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu Chủ tịch UBND TP Bạc Liêu căn cứ điểm d Khoản 2 Điều 106 Luật Đất đai năm 2013 để xem xét các quyết định hành chính ban hành năm 2007 để giải quyết khiếu nại của bà Tiến là không đúng quy định tại Điều 156 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015. 

Việc Chủ tịch UBND TP Bạc Liêu ban hành các quyết định hành chính Quyết định 172 và 173 trên cơ sở khiếu nại đã hết thời hiệu và vụ việc không thuộc thẩm quyền giải quyết của mình nên các quyết định hành chính này là trái pháp luật.

Cấp sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu khởi kiện là không có căn cứ. Do đó, TAND cấp cao tại TP.HCM quyết định: Chấp nhận kháng cáo của ông Đởm và kháng nghị của Viện trưởng VKSND cấp cao tại TP.HCM; sửa bản án sơ thẩm của TAND tỉnh Bạc Liêu. Hủy toàn bộ các quyết định hành chính Quyết định 172 và Quyết định 173 của Chủ tịch UBND TP Bạc Liêu.

Như vậy, sau gần 20 năm ròng rã đi tìm công lý, đến nay ông Đởm được TAND cấp cao tại TP.HCM tuyên xử qua bản án thấu tình đạt lý, chấp nhận yêu cầu khởi kiện, hủy 2 quyết định hành chính của Chủ tịch UBND thành phố Bạc Liêu. Đương nhiên Quyết định 249 thu hồi GCN QSDĐ đã cấp cho bà Tiến năm 2002 có hiệu lực.

Huỳnh Minh Đức