Thứ Ba, 07/07/2020

Huyện Tuy Đức (Đắk Nông): Vươn mình trở thành “Thủ phủ Mắc ca” Tây Nguyên!

29/06/2020 06:30

Trước tình hình cây hồ tiêu, bị rớt thê thảm, nhiều người dân lâm vào cảnh nợ nần chồng chất, cây mắc ca đã được người dân tin tưởng lựa chọn và được các cấp chính quyền tạo điều kiện thuận lợi để Tuy Đức trở thành “Thủ phủ Mắc ca” Tây Nguyên.

Trong những năm gần đây, giá cả nông sản biến đổi bất thường, đặc biệt là giá cây hồ tiêu (loại cây mang lại giá trị kinh tế chủ lực của người dân trong những năm qua), bị rớt thê thảm, nhiều người dân lâm vào cảnh nợ nần chồng chất. Trước tình hình đó, cây mắc ca đã được người dân tin tưởng lựa chọn và được các cấp chính quyền tạo điều kiện thuận lợi để Tuy Đức trở thành “Thủ phủ Mắc ca” Tây Nguyên.

Vì sao chọn “Mắc ca”

Mắc ca là một loại cây dễ trồng, dễ chăm sóc. Các chi phí khác như nhân công chăm sóc, phân bón, nước tưới... thấp hơn nhiều so với cây cà phê, hồ tiêu. Đặc biệt, Mắc ca có sức chịu hạn cao, thích nghi với nhiều loại đất. Nếu người trồng có chế độ chăm sóc hợp lý, mắc ca có thể sinh trưởng tốt ngay trên cả các loại đất cằn cỗi nghèo dinh dưỡng, hàm lượng bô xít cao mà không loại cây trồng nào có thể sinh trưởng phát triển bình thường.

Cùng với đó, địa phương Tuy Đức lại có điều kiện sinh thái, phong tục tập quán cánh tác của người dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số rất phù hợp để trồng cây Mắc ca. Cùng với đó, trong thời điểm hiện nay, Mắc ca được đánh giá là cây trồng tiềm năng, thích ứng với sự biến đổi khí hậu khắc nghiệt.

mac-c-tuy-duc-anh-2-w1280-h853.jpg

Người dân vui mừng trước những kết quả mà cây Mắc ca mang lại

Được biết, Mắc ca là cây trồng có khả năng kháng sâu, bệnh cao, hiện tại chưa phát hiện loại sâu bệnh nguy hại nghiêm trọng ngoại trừ bệnh xì mủ gây héo thân cây, gây hại rải rác ở mức độ nhẹ trong một số vườn cây trên địa bàn xã Đăk Rtih, xã Quảng Trực. Loại cây này, từ khi trồng cho đến lúc thu hoạch mất 05 năm. Mỗi năm cây Mắc ca cho thu hoạch 02 vụ và có thể trồng xen với cà phê, tiêu... chính vì vậy, mà giá trị kinh tế của người trồng Mắc ca cao hơn nhiều so với những cây trồng lâu năm khác như cà phê, tiêu...

Cây Mắc ca đến với huyện Tuy Đức (Đắk Nông) tương đối muộn so với các địa phương khác trong cả nước (do không nằm trong chương trình khảo nghiệm). Năm 2010, mới bắt đầu trồng thử nghiệm 02ha tại địa bàn xã Quảng Tâm và Đắk Buk So. Đến nay diện tích Mắc ca của cả huyện Tuy Đức đạt 1.260,5ha, tập trung chủ yếu trên địa bàn 4 xã: Quảng Trực 612,2ha, Đăk Buk So 172,7ha, Quảng Tâm 238,5ha, Đăk Rtih 121,3ha. Diện tích còn lại trồng phân bố tại các hộ dân trên địa bàn các xã Quảng Tân, Đăk Ngo và các đơn vị kinh tế quốc phòng. Hiện nay, có khoảng 554ha mắc ca (chiếm 44% về diện tích) đã bắt đầu bước vào thời kỳ cho thu hoạch.

Hướng đi mới phát triền cây Mắc ca

Trong suốt quá trình phát triển diện tích mắc ca, huyện Tuy Đức đã tiến hành tổ chức 2 cuộc hội thảo quy mô lớn, mời các chuyên gia, các nhà khoa học hàng đầu Việt Nam, kể cả chuyên gia của Hiệp hội mắc ca Úc triển khai đánh giá cây mắc ca trên địa bàn huyện. Kết quả đánh giá cho thấy: cây Mắc ca rất phù hợp với điều kiện khí hậu thổ nhưỡng tại Tuy Đức, mùa ra hoa vào mùa khô nên không chịu ảnh hưởng của sương muối và mưa phùn như các tỉnh miền Trung và phía Bắc…Đặc biệt với khả năng sống và chịu hạn tốt cho thấy cây Mắc ca không những phù hợp với vùng đất Tây Nguyên mà còn rất phù hợp với tập quán canh tác của người đồng bào dân tộc thiểu số tại địa phương.

mac-c-tuy-duc-anh-2-w1280-h853.jpg

Thương hiệu Sản phẩm Mắc ca tại Tuy Đức

Với tiềm năng về đất đai, khí hậu phù hợp với phát triển cây Mắc ca, năm 2014 huyện Tuy Đức đã có đề xuất UBND tỉnh Đăk Nông cho phép xây dựng Đề án quy hoạch phát triển cây Mắc ca trên địa bàn huyện đến năm 2020. Đề án quy hoạch phát triển đó đã được UBND tỉnh phê duyệt tại quyết định số 1784/QĐ-UBND, ngày 24/11/2014, diện tích quy hoạch là 12.488ha, trong đó: diện tích trồng xen là 7.389,4ha, trồng thuần loài 4.093,6ha, trồng phân tán 1.005ha, trung trên địa bàn 5 xã Quảng Trực, Đăk Buk So, Quảng Tâm, Đăk Rtih và phía nam xã Quảng Tân.

  Để tiếp tục nhân rộng diện tích trồng Mắc ca, đặc biệt cho các hộ đồng bào dân tộc thiểu số, trong thời gian tới cần có sự vào cuộc của các cấp, các ngành, các nhà khoa học, các doanh nghiệp... hỗ trợ người dân về giống, vốn, kiến thức khoa học kỹ thuật. Song song với đó, việc xây dựng kế hoạch, thu hút các doanh nghiệp vào đầu tư xây dựng nhà máy chế biến Mắc ca trên địa bàn huyện là hết sức cần thiết. Đây cũng là cơ hội để thực hiện tốt Đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp, giúp các hộ đồng bào dân tộc thiểu số ổn định kinh tế giảm nghèo bền vững, đồng thời phấn đầu từng bước xây dựng huyện Tuy Đức trở thành “Thủ phủ Mắc ca” của Tây Nguyên.

Trao đổi với phóng viên, một cán bộ Phòng Nông nghiệp huyện Tuy Đức cho biết: “Hiện nay, cây Mắc ca là một loại cây trồng dễ canh tác, ít sâu bệnh, chi phí để đầu tư cho một ha Mắc ca thấp hơn nhiều so với các cây trồng lâu năm khác. Đặc biệt, cây Mắc ca có thể trồng xen với các cây trồng khác. Do đây là cây trồng còn mới nên giống cây còn trôi nổi, người dân mua giống nhiều lúc trồng không có trái hoặc trái nhỏ, sắp tới chúng tôi sẽ hợp tác với các công ty giống có uy tín để cung cấp cho bà con đảm bảo về chất lượng giúp bà con tăng năng suất đối với loại cây này”.

Lê Vương