Thứ Sáu, 20/09/2019

Vĩnh Tường (Vĩnh Phúc): Người dân bị ép dồn thửa, đổi ruộng

13/06/2019 09:45

Một số hộ dân xã Lý Nhân, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc phản ánh về việc chính quyền địa phương triển khai công tác dồn thửa, đổi ruộng theo hình thức “rũ ra chia lại”, gây phản ứng trong nhân dân.

Dân phải được biết, được bàn

Để tiếp tục phát triển nông nghiệp theo hướng công nghiệp hóa - hiện đại hóa hiệu quả, Vĩnh Tường được Tỉnh ủy Vĩnh Phúc chọn là huyện chỉ đạo điểm thực hiện chương trình “dồn thửa, đổi ruộng” (DTĐR) để phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng “cánh đồng mẫu lớn”, đưa cơ khí hóa vào sản xuất tăng năng suất, hiệu quả, đã và đang được người dân tích cực hưởng ứng.

Tuy nhiên, một số hộ dân xã Lý Nhân, huyện Vĩnh Tường phản ánh về việc chính quyền địa phương triển khai công tác DTĐR theo hình thức “rũ ra chia lại” gây ra phản ứng trong nhân dân, dẫn đến tình trạng hết thời vụ, mạ không xuống đồng, ruộng chưa san xong…

Để tìm hiểu sự việc, PV đã về địa phương đúng dịp có cuộc đối thoại giữa lãnh đạo UBND huyện Vĩnh Tường và người dân xã Lý Nhân.

Buổi đối thoại ngày 19/3/2019 giữa UBND huyện Vĩnh Tường với nhân dân thôn Bàn Mạch - xã Lý Nhân

Tại buổi đối thoại ngày 19/3/2019, ông Trần Hùng Mạnh - Chủ tịch UBND xã Lý Nhân cho biết, UBND xã Lý Nhân đã đẩy mạnh tuyên truyền trong nhân dân về mục đích, ý nghĩa của công tác DTĐR, những lợi ích mà các hộ dân sẽ được hưởng sau DTĐR… Ông Mạnh khẳng định, chính quyền xã đã thực hiện tốt quy chế dân chủ; thảo luận, lấy ý kiến nhân dân về quy hoạch đồng ruộng, phương án DTĐR…

Tuy nhiên, ông Nguyễn Bình Khiêm -  Phó Chủ tịch UBND huyện Vĩnh Tường cho rằng: Công tác DTĐR phải là sự tự nguyện của người dân. Do đó, ngay từ khi bắt đầu DTĐR, UBND xã Lý Nhân phải triệu tập toàn bộ nhân dân đến họp phổ biến chủ trương đường lối của Đảng và Nhà nước, công bố về Nghị quyết của HĐND tỉnh, Nghị quyết của Huyện ủy về hỗ trợ chính sách để cho nhân dân biết, dân bàn; từ đó Tiểu ban DTĐR và Ban chỉ đạo thực hiện theo.

Phó Chủ tịch UBND huyện Vĩnh Tường cũng cho biết, theo Nghị quyết của HĐND tỉnh, các xã thực hiện quy hoạch DTĐR được ngân sách tỉnh hỗ trợ cho nhân dân là 30 triệu đồng/ha bao gồm: Tiền san gạt, làm mương, làm đường giao thông nội đồng; ngoài ra hỗ trợ đối với các xã không quá 100 triệu đồng tiền lập quy hoạch. Bên cạnh đó, ông Khiêm lưu ý, quá trình DTĐR có liên quan rất nhiều đến mồ mả, đối với những ngôi mộ vô danh, Tiểu ban DTĐR và UBND xã có trách nhiệm cùng với nhân dân đưa vào nghĩa trang chôn cất và Nhà nước sẽ hỗ trợ theo phương án giải phóng mặt bằng.

Cũng trong hội nghị này, nhiều người dân có mặt phản ánh về việc thiếu dân chủ trong công tác dồn điền đổi thửa. PV ghi nhận một số ý kiến cụ thể như: Dân không được biết, không được bàn, các hộ dân đều không có văn bản đổi ruộng cho nhau; hiện nay ruộng san gạt chỗ cao chỗ thấp, trên một số mặt ruộng còn lẫn cả gạch, đá, bê tông do di chuyển mồ mả bỏ lại, một số ruộng được san lấp bằng gạch đá và rác thải, xương cốt...

UBND xã “sửa đổi”… Thông tư của Chính phủ

Liên quan đến công tác DTĐR tại xã Lý Nhân, huyện Vĩnh Tường, Báo Công lý nhận được phản ánh: Hộ ông Cường, ông Tráng, ông Giang có diện tích đất ao 460m2, tại thửa số 06, tờ bản đồ số 02, bản đồ 299, tại xứ đồng xóm Mới, thôn Bàn Mạch. Nguồn gốc đất là của cha ông được chia khi cải cách ruộng đất để lại - là đất ruộng. Năm 1955 - 1956, bố mẹ các ông có lấy đất đóng gạch xây nhà, nên diện tích đất ruộng trên trở thành ba chiếc ao nhỏ thông nhau. Nguồn gốc đất là của bố mẹ ông Giang nhận chuyển nhượng của bà Đỗ Thị Thân từ năm 1958 và năm 1959, và đã được tỉnh Vĩnh Phúc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCN QSDĐ).

Các cơ quan  chức năng của huyện Vĩnh Tường có mặt tại hiện trường

Theo phản ánh của ông Cường, ông Tráng, ông Giang, ngày 15/1/2019, Chủ tịch UBND xã Lý Nhân là ông Trần Hùng Mạnh đã tổ chức lực lượng đến thực hiện cưỡng chế thu hồi, đưa máy móc đến san lấp phá hoại cây cối hoa màu của các gia đình để ép các gia đình thực hiện DTĐR. 

Nhìn nhận về vụ việc, LS Trần Văn Lý - Đoàn Luật sư tỉnh Vĩnh Phúc cho biết: Căn cứ Thông tư số 449/TTg ngày 17/12/1959 về việc xây dựng Điều lệ Hợp tác xã nông nghiệp (HTXNN) bậc thấp và HTXNN bậc cao thì các diện tích ao nhỏ không đưa vào HTX, nên các gia đình trên không đưa diện tích ao trên vào HTXNN mà vẫn sử dụng. Các gia đình quản lý từ đó đến nay đã hơn 70 năm, UBND xã Lý Nhân không có ý kiến gì, không có tranh chấp với bất cứ tổ chức hay cá nhân nào.

Căn cứ Mục a, Phần II Thông tư số 48/TTg ngày 03/6/1963 của Hội đồng Chính phủ, cụ thể: “Theo điều lệ mẫu của HTX sản xuất nông nghiệp trong HTX bậc cao những tư liệu sản xuất chủ yếu biến thành sở hữu tập thể do đó những ruộng đất và ao hồ lớn của xã viên được công hữu hóa chuyển thành sở hữu của HTX...”

Căn cứ vào mục 3 Nghị quyết 125/CP ngày 28/6/1971 của Hội đồng Chính phủ: Ruộng đất được chia trong cải cách ruộng đất mà đến nay người chủ ruộng đất chưa vào HTX sản xuất nông nghiệp được công nhận thuộc quyền quản lý và sử dụng của tư nhân.

Theo các quy định trên của pháp luật, xác định nguồn gốc sử dụng đất của các gia đình trên đủ điều kiện để được Nhà nước công nhận QSDĐ theo Luật Đất đai năm 2013.

 Tuy nhiên, trong văn bản trả lời số 460/ TLĐ-UBND ngày 17/12/2018, UBND xã Lý Nhân đã tự bổ sung chữ “Nhỏ” vào mục a, phần II của Thông tư số 48/TTg ngày 03/6/1963, làm sai lệch nội dung của Thông tư.

Ngày 25/11/2018, UBND xã tự ý cho người lấp ao của các gia đình trên và ép họ thực hiện dồn điền đổi thửa là trái quy định của pháp luật bởi lẽ: Căn cứ Điều 78, Nghị định số 43/2014/NĐ - CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ, điều kiện bắt buộc là các hộ dân tự thỏa thuận đổi ruộng cho nhau bằng văn bản. UBND xã không có quyền thu hồi đất hay tự lấy đất của các gia đình khi họ chưa có sự thỏa thuận đổi ruộng cho nhau bằng văn bản để thực hiện DTĐR.

Cũng theo LS Trần Văn Lý, việc ngày 15/1/2019, UBND xã Lý Nhân tổ chức lực lượng đến thực hiện cưỡng chế thu hồi đất, đưa máy móc đến san lấp mặt bằng phá hoại cây cối hoa màu của các gia đình trên để ép họ thực hiện DTĐR là trái quy định của pháp luật.

Hà Lan