Thứ Hai, 26/8/2019

Việt Nam tăng cường kiểm soát rác thải nhựa

15/8/2019 09:12 UTC+7
(CLXH) - Cùng chung nỗ lực với các nước để giải quyết vấn đề rác thải nhựa, Việt Nam đã đề xuất nhiều sáng kiến và tham gia các cơ chế hợp tác khu vực, toàn cầu....

Đặc biệt, Chính phủ, các bộ, ngành, chính quyền các địa phương, doanh nghiệp đã triển khai nhiều giải pháp để từng bước kiểm soát ô nhiễm môi trường do rác thải nhựa, túi nilon gây ra.

Chính quyền vào cuộc, người dân hưởng ứng

Theo Bộ Tài nguyên và Môi trường, lượng chất thải nhựa và túi nilon ở Việt Nam hiện vẫn ở mức rất cao, chiếm khoảng 12% lượng chất thải rắn phát sinh. Nếu trung bình 10% số lượng chất thải nhựa và túi nilon không được tái sử dụng mà thải bỏ hoàn toàn, lượng chất thải nhựa và túi nilon thải ở nước ta sẽ xấp xỉ 2,5 triệu tấn/năm. Hiện Việt Nam xếp thứ 4 trên thế giới về xả rác thải nhựa ra biển với mỗi năm không dưới 700.000 tấn.

Để hạn chế đi đến giảm thiểu tối đa ô nhiễm môi trường do rác thải nhựa, túi nilon gây ra, thời gian qua Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo quyết liệt việc thực hiện chính sách, chiến lược để kiểm soát ô nhiễm môi trường do sử dụng túi nilon, sản phẩm nhựa trong sinh hoạt, quản lý chất thải rắn; thực hiện chuyển đổi mô hình tăng trưởng, thúc đẩy xây dựng nền kinh tế tuần hoàn, trong đó chú trọng giảm thiểu, tăng cường tái chế, tái sử dụng, tận dụng tối đa giá trị của rác thải nhựa cho các hoạt động phát triển kinh tế-xã hội.

Cùng chung tay với cộng đồng quốc tế ngăn chặn hiểm họa của ô nhiễm rác thải nhựa, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã phát động phong trào “Chống rác thải nhựa” và đã nhận được sự tham gia tích cực của các bộ, ngành, địa phương, các tổ chức chính trị.

Từ năm 2009, thành phố Hội An và người dân trên đảo Cù lao Chàm đã thực hiện chương trình “Nói không với túi nilon”. Mỗi hộ dân được phát 2 giỏ nhựa và hướng đến thói quen sử dụng “túi sinh thái”. Các chương trình truyền thông cũng được tổ chức với những câu slogan độc đáo như: “Xách giỏ đi chợ, phong cách của người nội trợ"; “Không túi nilon, bảo vệ môi trường”...

Đà Nẵng cũng đã tiên phong không dùng chai nhựa tại các cuộc họp, hội nghị. UBND thành phố Đà Nẵng đã có công văn yêu cầu các các tổ chức, doanh nghiệp, các cơ sở dịch vụ... hưởng ứng, triển khai các hoạt động cụ thể, nhằm giảm thiểu dùng các sản phẩm nhựa dùng 1 lần, túi nilon khó phân hủy.

Khuyến khích sử dụng túi giấy an toàn cho môi trường

Tại TP Hồ Chí Minh, chính quyền cũng đã ban hành Kế hoạch hưởng ứng phong trào "Chống rác thải nhựa" trên địa bàn Thành phố giai đoạn 2019-2021. Theo đó, từ ngày 1-8-2019, cơ quan hành chính nhà nước, đơn vị sự nghiệp trên địa bàn Thành phố phải có kế hoạch cắt giảm sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần trong cuộc họp, hội nghị, hội thảo và hoạt động khác của cơ quan, đơn vị.

Tại Hà Nội, chính quyền đã tập trung tuyên truyền, phổ biến nâng cao nhận thức về sản xuất, tiêu dùng các sản phẩm thay thế nhựa và túi nilon; xây dựng cơ chế ưu đãi cho các doanh nghiệp sản xuất các sản phẩm thân thiện môi trường. Triển khai Chương trình thí điểm phân loại, thu gom và tái chế vỏ hộp sữa giấy thành các sản phẩm tái sinh an toàn tại các trường tiểu học và mầm non; thí điểm mô hình “Không gian xanh - cácbon thấp” tại một số quận, huyện; vận động các tòa nhà, khu dân cư, trung tâm thương mại, siêu thị, chợ ký cam kết hạn chế sử dụng sản phẩm nhựa sử dụng một lần và túi nilon khó phân hủy…

Nhiều cơ quan, doanh nghiệp nhất là các công ty làm dịch vụ du lịch cũng tìm cách cải thiện tình trạng ô nhiễm rác nhựa, phù hợp với loại hình kinh doanh. Các đơn vị chuyển dần sang chuẩn bị các bình nước lớn và yêu cầu khách lấy nước từ bình, tái sử dụng chai đựng nước, dần từ bỏ ống hút nhựa và thay thế bằng các sản phẩm từ inox, gạo, tre, giấy. Nhiều siêu thị, trung tâm thương mại cũng cam kết cắt giảm sử dụng các sản phẩm nhựa, túi nilon; việc gói hàng hóa, sản phẩm bằng lá chuối thay túi nilon…

Còn nhiều việc phải làm

Thực hiện Nghị quyết 36-NQ/TW ngày 22/10/2018 về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, Chính phủ đã giao Bộ Tài nguyên và Môi trường, Tổng cục Biển và Hải đảo Việt Nam xây dựng Kế hoạch hành động quốc gia về giảm rác thải nhựa đại dương đến năm 2030.

Rác thải nhựa xuất hiện nhiều trong cuộc sống hàng ngày

Mục tiêu của Kế hoạch hành động quốc gia về rác thải nhựa đại dương đến năm 2030 nhằm quản lý được rác thải nhựa đại dương từ nguồn thải trên đất liền và nguồn thải ở biển, theo cách tiếp cận nền kinh tế tuần hoàn, đưa Việt Nam trở thành quốc gia tiên phong trong khu vực về giảm thiểu rác thải nhựa đại dương. Đồng thời tạo đột phá và chuyển biến căn bản về nhận thức, ứng xử và hành vi của toàn cộng đồng trong sản xuất, tiêu dùng, thải bỏ sản phẩm nhựa và thu gom, xử lý rác thải nhựa.

Việt Nam đặt mục tiêu đến năm 2025 xây dựng và hoàn thiện các cơ chế, chính sách phục vụ quản lý rác thải nhựa đại dương; giảm thiểu 50% rác thải nhựa đại dương; 50% ngư cụ đánh bắt cá bị mất hoặc bị vứt bỏ sẽ được thu gom; 80% các khu du lịch, dịch vụ ven biển không sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần và túi ni lông khó phân hủy; 80% các khu bảo tồn biển không còn rác thải nhựa.

Theo các chuyên gia trong lĩnh vực môi trường, hiện nay, lĩnh vực tái chế nhựa của Việt Nam vẫn chưa phát triển, công nghệ tái chế nhựa đã lỗi thời, hiệu quả thấp, chi phí cao, thường gây ô nhiễm môi trường. Thói quen của người dân dùng túi nilon, đồ nhựa dùng một lần chưa giảm, người dân vẫn chưa có thói quen phân loại rác sinh hoạt hằng ngày.  Ðiều này khiến cho việc xử lý rác thải nhựa, túi nilon ở nước ta càng thêm khó khăn.

GS.TS Đặng Kim Chi đề xuất cần có những biện pháp quản lý tổng hợp, thực hiện song hành nhiều giải pháp cụ thể, từ hướng dẫn và khuyến khích thay thế, giảm thiểu và sử dụng hợp lý vật liệu nhựa đến áp dụng các biện pháp công nghệ cao, kỹ thuật đẩy mạnh tái chế, tái sử dụng sản phẩm nhựa, từng bước hạn chế đi đến cấm sử dựng bao bì nhựa, thay thế bằng các loại bao bì thân thiện môi trường.

Cần có cuộc cách mạng về công nghệ, chính sách để loại bỏ chất thải nhựa là cần thiết, tuy nhiên không thể không kết hợp với các giải pháp căn cơ khác. Đó là tuyên truyền, nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi, ứng xử với các sản phẩm nhựa và rác thải nhựa; rà soát, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện cơ chế, chính sách, pháp luật về quản lý rác thải nhựa; tăng cường xã hội hóa, nâng cao hiệu quả hoạt động làm sạch, thu gom rác thải nhựa và rác thải nhựa; nâng cao hiệu lực, hiệu quả lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện và phối hợp của các cấp, các ngành, các cơ quan về rác thải nhựa v.v…

Bạn đang đọc bài viết: Việt Nam tăng cường kiểm soát rác thải nhựa của Báo điện tử Công lý Xã hội. Mọi thông tin chia sẻ, phản hồi xin gửi về hòm thư: banthukyclxh@gmail.com, Hotline 0243.8247204 - 0973.879999

Hoàng Minh