Thứ Năm, 18/10/2018

Người dân lo lắng khi 100% mẫu ớt bột nhiễm chất gây ung thư

08/1/2018 11:20 UTC+7
(CLXH) - Thông tin kết quả nghiên cứu các mẫu ớt khô bày bán ở các chợ thuộc 5 tỉnh Đông Nam Bộ, có 100% mẫu ớt bột chứa chất gây ung thư khiến người dân lo lắng. Tuy nhiên, đại diện Viện Pasteur cho biết, việc lấy mẫu này không đại diện cho một điểm kinh doanh ha

Người tiêu dùng lo lắng

Ngay sau khi thông tin 100% mẫu ớt bột khô chứa 100% chất gây ung thư gan tại các chợ, điểm kinh doanh thuộc 5 tỉnh Đông Nam Bộ, bao gồm: TP.HCM, Bình Dương, Đồng Nai, Bình Phước và Bà Rịa –Vũng Tàu, nhiều người dân tỏ ra hoang mang, lo lắng. Và, một số người đã chủ động không mua ớt khô về sử dụng cho gia đình. Theo tìm hiểu của PV, các mẫu ớt bột hiện vẫn bày bán nhiều tại các chợ, các điểm kinh doanh. Nhu cầu tiêu dùng của người dân về mặt hàng này cũng như các loại thực phẩm, gia vị nói chung đều rất cao tại các chợ.

Ớt  bột, ớt khô bán tại chợ

Tại một khu chợ trên địa bàn quận 3 (TP.HCM), PV nhận thấy vẫn có nhiều người hỏi mua loại sản phẩm trên. Chị Lê Thanh Mừng, người thường xuyên sử dụng mặt hàng này để chế biến thức ăn chia sẻ: “Gia đình tôi hay nấu các món bún bò, hủ tiếu ăn sáng nên thường dùng ớt bột cho tiện lợi. Lúc đầu, nghe tin mẫu ớt bột nhiễm chất ung thư, tôi  rất lo lắng. Tôi quyết định không dùng nữa. Hiện giờ, tôi thường tìm mua ớt tươi về tự phơi làm ớt bột để sử dụng lâu dài”.

Một chủ sạp bán thực phẩm khô ở chợ Nguyễn Văn Trỗi (quận 3) chia sẻ: “Mặt hàng này người dùng nhiều, có người thích ớt bột khô, có người thích ớt tươi xay, người thích ớt củ. Chúng tôi thường chia nhỏ ớt bột khô để bán. Mỗi bịch có giá từ 3000 đồng đến 5000 đồng. Tuy nhiên, thi thoảng có người kinh doanh cửa hàng ăn uống đến hỏi mua số lượng nhiều. Tại chợ, hàng của chúng tôi vẫn bán bình thường, vì có sự quản lý chặt chẽ từ ban quản lý chợ. Nếu kinh doanh thực phẩm không đạt chất lượng có thể bị phạt, nên  hàng chúng tôi lúc nào cũng có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng và bảo đảm an toàn”.

Chia sẻ với PV, một bác sĩ chuyên về ung thư gan tại TP.HCM cho biết, việc mắc bệnh ung thư gan có nhiều nguyên nhân. Có thể bệnh nhân bị viêm gan siêu vi B, chuyển sang viêm gan C, xơ gan và lâu ngày chuyển qua ung thư gan. Có người bị ung thư nhưng chỉ đến khi giai đoạn cuối bệnh trở nặng mới đi khám và phát hiện thì đã quá muộn…

“Còn việc thực phẩm chứa chất gây ung thư gan, nếu con  người ăn phải, có thể các chất độc trong thực phẩm sẽ âm thầm tấn công bệnh nhân. Về lâu về dài, người dùng phải thực phẩm chứa chất này nhiều thì mới phát bệnh. Chứ không phải, cứ sử dụng là bị ung thư gan ngay. Hiện nay, tình hình ung thư tại Việt Nam đang rất đáng báo động, số lượng bệnh nhân nhập viện và điều trị về ung thư gan tăng dần qua các năm”, vị bác sĩ này cho biết.

Nguy cơ gây ung thư gan cao

Trao đổi với PV, PGS.TS Phan Trọng Lân, Viện trưởng Viện Pasteur cho biết: “Trong tháng 5/2017, nhằm giám sát aflatoxin trong ớt khô, cán bộ Viện Pasteur TP.HCM đã tiến hành giám sát chủ động có chủ đích, tập trung vào các mẫu ớt khô có nguy cơ cao (ớt khô không có đóng gói, không có xuất xứ rõ ràng) được bày bán ở một số điểm kinh doanh nhỏ lẻ ở một số tỉnh/thành phố. Kết quả xét nghiệm phát hiện 20,8% số mẫu vượt ngưỡng aflatoxin B1 quy định theo Quy chuẩn kỹ thuật Việt Nam”.

Ớt  bột, ớt khô bán tại chợ

Theo ông, kết quả xét nghiệm vượt ngưỡng là dấu hiệu chỉ điểm, giúp rà soát lại chuỗi thực phẩm từ công tác canh tác, thu hoạch, vận chuyển, chế biến, bảo quản và sử dụng ở ớt khô không bao bì và không rõ nguồn gốc. Việc lấy mẫu để giám sát tập trung vào các mẫu có nguy cơ cao về nhiễm aflatoxin ở ớt khô không đại diện cho các loại ớt khô có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng cũng như không đại diện cho điểm kinh doanh, địa phương.

PGS.TS Phan Trọng Lân khẳng định: “Aflatoxin là chất gây nhiễm thực phẩm thường gặp trong điều kiện tự nhiên được sản sinh bởi nấm Aspergillus (flavus, parasiticus và nomius). Có hơn 20 loại aflatoxin, trong đó 4 loại chính được tìm thấy trong thực phẩm là B1, B2, G1 và G2, kèm 2 dạng chuyển hóa của B1 và B2 là M1 và M2. Aflatoxin B1 có khả năng gây ung thư cao hơn các loại aflatoxin khác…”.

Theo đánh giá của Trường đại học Georgia (Hoa Kỳ) có đến 4,5 tỉ người trên thế giới phơi nhiễm với aflatoxin, gây bệnh cảnh cấp và mãn tính. Ngộ độc cấp do tiêu thụ lượng lớn aflatoxin gấp hàng ngàn lần hàm lượng cho phép hiếm khi xảy ra nhưng gây tử vong cao, với vụ dịch gần nhất được ghi nhận tại Kenya, 2004 (317 ca mắc và 125 tử vong) và trước đó tại Ấn Độ, 1974 với tổng lượng aflatoxin từ bắp ước tính trung bình là 2-6mg/người/ngày (397 ca mắc và 106 tử vong). Năm 2013, nhiễm aflatoxin ở sữa cũng được ghi nhận một số nước châu Âu như tại Romania, Serbia và Croatia.

Trên thế giới, aflatoxin cũng được cho nguyên nhân của 25.200-155.000 trường hợp ung thư tế bào gan hàng năm, chiếm 5-28% tổng số gan ung thư tế bào gan trên thế giới. Aflatoxin hiện diện ở nhiều loại thực phẩm và theo ước tính, khẩu phần ăn của người sống tại vùng Đông Nam Á có tổng lượng aflatoxin trung bình một ngày là 30-100ng/kg thể trọng/ngày. Hàm lượng phơi nhiễm trung bình này có liên quan đến nguy cơ ung thư tế bào gan do chất này là 3-10 ca/1 triệu dân/năm. So với người không nhiễm, người đồng nhiễm viêm gan siêu vi B và aflatoxin có nguy cơ ung thư tế bào gan cao gấp 30 lần.

“Với lượng aflatoxin được phát hiện cao nhất trong các mẫu ớt khô của đợt nghiên cứu vừa rồi là 46,57 µg/kg, thì hàng ngày một người bình thường 50kg ăn hết khoảng một cốc ớt khô 100ml để có phơi nhiễm tương đương hàm lượng aflatoxin bình quân của một người sống tại vùng Đông Nam Á. Tuy nhiên aflatoxin không chỉ có ở gia vị như ớt khô mà còn hiện diện ở ngũ cốc, các loại hạt và sản phẩm từ hạt (như đậu phộng)… nếu như không kiểm soát tốt chuỗi thực phẩm từ trang trại đến bàn ăn”, PGS.TS Lân nói thêm.

Cũng theo PGS.TS Lân, aflatoxin trong thực phẩm nói chung và ớt khô nói riêng đòi hỏi các giải pháp đồng bộ từ sản xuất, kinh doanh, quản lý và sử dụng nhằm giảm phơi nhiễm aflatoxin tối đa có thể. Điểm then chốt là quản lý tốt chuỗi thực phẩm từ trang trại đến bàn ăn, trong suốt quá trình canh tác, thu hoạch, vận chuyển, bảo quản (bao gồm cả việc bảo quản tại hộ gia đình), chế biến và sử dụng. Đối với người sản xuất, chế biến, kinh doanh: cần kiểm soát chuỗi thực phẩm từ trang trại đến bàn ăn, đặc biệt kiểm soát nhiệt độ và độ ẩm trong quá trình vận chuyển, chế biến và bảo quản.

PGS.TS Phan Trọng Lân cho biết, để sử dụng an toàn thực phẩm, người quản lý cần chỉ điểm mối nguy, thanh kiểm tra các sản phẩm vượt ngưỡng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia không để lưu hành vào thị trường. Và cuối cùng là người dân, phải chọn và sử dụng thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, không sử dụng thực phẩm đã xuất hiện mốc, lưu ý hạn sử dụng. Ngoài ra, người dân cũng cần tiêm ngừa viêm siêu vi B để ngừa tác động phối hợp giữa aflatoxin và viêm gia siêu vi B trong ung thư tế bào gan.

Bạn đang đọc bài viết Người dân lo lắng khi 100% mẫu ớt bột nhiễm chất gây ung thư của Báo điện tử Công lý Xã hội. Mọi thông tin chia sẻ, phản hồi xin gửi về hòm thư conglyxahoidientu@gmail.com, Hotline 096.535.2929

Vân Anh